De innerlijke criticus: die stem die nooit tevreden is

Bij angst hoort vaak een strenge innerlijke stem: “Stel je niet aan.” “Je had dit moeten voorkomen.” “Iedereen kan dit beter.” Die criticus doet alsof hij je beschermt, maar hij houdt de spanning juist in stand.

Hoe je de criticus herkent

• Alles-of-niets-taal (“altijd”, “nooit”, “waardeloos”)
• Zelfspot die niet luchtig is, maar bijtend
• Je zou dit nooit zo tegen een vriend zeggen
• Na de stem voel je je kleiner, niet sterker

Wat je in plaats daarvan kunt doen

1. Geef de stem een naam of afstand – “Daar is die oude waarschuwer weer.”
2. Vraag naar het bewijs – Is dit een feit of een angstgedachte?
3. Antwoord zoals je een naaste zou antwoorden – Eerlijk, maar niet hard.
4. Zoek de behoefte eronder – Vaak wil de criticus veiligheid of controle.

Je hoeft de stem niet te verslaan. Je kunt leren hem minder serieus te nemen. Dat alleen al verlaagt vaak de intensiteit van de angst.